پیش از ساخت محصول، مسئله مشتری را بشناسیم

امیر عقیقی در نوشته «اعتبار سنجی ایده استارتاپ» در ویرگول، مصاحبه با مخاطب، بررسی رفتار و ساخت نمونه‌ای محدود را راه‌هایی برای شناخت تقاضا معرفی می‌کند. نکته قابل استفاده برای پرورش ایده این است که پیش از صرف منابع گسترده، درباره مسئله و رفتار مشتری شواهد جمع کنیم. این نوشته یک دیدگاه آموزشی است و نتیجه یک پژوهش میدانی تازه محسوب نمی‌شود.

چارچوب پیشنهادی این یادداشت از یک جمله آغاز می‌شود: چه کسی، در چه موقعیتی، با چه مشکلی روبه‌روست؟ «کمک به کسب‌وکارها» برای طراحی آزمون کافی نیست. «کاهش زمان پیگیری سفارش‌های تلفنی برای فروشگاه‌های کوچک» دامنه روشن‌تری دارد و یافتن مخاطب مناسب را آسان‌تر می‌کند.

در گفت‌وگو با مشتری، به تجربه اخیر او برگردید. آخرین بار مسئله چه زمانی رخ داد؟ چگونه آن را حل کرد؟ چه زمان یا هزینه‌ای صرف شد؟ این پرسش‌ها را پیش از معرفی راه‌حل مطرح کنید. پاسخ‌ها را با رضایت مخاطب ثبت کنید و اطلاعات شخصی غیرضروری را نگه ندارید.

برای نمونه، فرض کنید تیمی می‌خواهد ابزاری برای پیگیری سفارش بسازد. آزمایش اولیه می‌تواند ارائه دستی همان خدمت به چند فروشگاه داوطلب باشد. پیش از شروع، مشخص کنید چه چیزی بررسی می‌شود: استفاده دوباره از خدمت، زمان لازم برای هر سفارش یا پذیرش هزینه. تعداد مشارکت‌کنندگان و مدت آزمون را متناسب با دسترسی و ظرفیت تیم تعیین کنید.

پس از آزمون، یافته‌ها را از برداشت‌ها جدا کنید. گفته «ایده جالبی است» با استفاده واقعی از خدمت فرق دارد. اختلاف میان علاقه بیان‌شده و رفتار مشاهده‌شده را ثبت کنید؛ شاید مسئله درست شناسایی شده باشد اما روش ارائه، مخاطب یا قیمت به بازنگری نیاز داشته باشد.

خروجی پیشنهادی، یک برگه تصمیم است: فرض اولیه، شواهد موافق و مخالف، محدودیت آزمون و اقدام بعدی. ادامه، اصلاح یا توقف باید به همین شواهد متصل باشد. این مراحل پیشنهاد تحریریه برای کاربرد موضوع‌اند؛ نسخه‌ای از متن منبع یا تضمین موفقیت کسب‌وکار نیستند.

منبع اصلی: امیر عقیقی در ویرگول — اعتبار سنجی ایده استارتاپ